6 NOV, 2022 • 6 NOV, 2022 • Weekbulletin
Buitenlandse post: Japan
Ambassades zijn de steun en toeverlaat van Nederlandse ondernemers in het buitenland. In deze serie portretteren we er enkele. Dit keer is het woord aan Marc Kuipers, consul-generaal van het Nederlands consulaat in Osaka.
Waar houdt het economisch team in Japan zich mee bezig?
‘Nederland heeft een ambassade in Tokio en een consulaat in Osaka. Die werken samen als een netwerk, waarbij wij ons op het consulaat vooral richten op de economische diplomatie. Dat doen we reactief – door Nederlandse bedrijven met belangstelling voor Japan te ondersteunen – en proactief, door delegaties uit Nederland naar Japan te brengen en omgekeerd. Dat lukt goed, want Japan is een prioriteitsland voor Nederland, maar het omgekeerde geldt ook.
In Tokio werken 45 mensen en in Osaka hebben we 3,5 fte. We hebben nu een Nederlandse trainee, maar verder heb ik hier alleen Japanse collega’s. Die helpen mij ook met de taal en cultuur. Dat is heel waardevol: alles wat ik bereik, is dankzij hen.’
Wat is de focus voor de komende jaren?
‘We hebben vier langjarige prioriteitsthema’s. Het eerste thema is hernieuwbare energie, met onderwerpen als offshore wind, waterstof en warmte-koudeopslag. Dan hightech en digitalisering: Japan en Nederland lopen beide voorop bij bijvoorbeeld robotisering en photonics. Verder is life sciences & health voor Japan van groot belang, ook omdat de bevolking sterk vergrijst. Er zijn al meer dan 100.000 honderdjarigen. Dat heeft gevolgen voor de zorg en samenleving. Zo is er veel aandacht voor regenerative medicine, waarbij natuurlijke processen worden gestimuleerd om schade in het lichaam te helpen herstellen. Ons land is daar sterk in. Het laatste thema is agrifood & horticulture: Nederland wil zich meer ontwikkelen van bulkexporteur naar exporteur van kennis.
Beide landen worden op deze vier gebieden sterker, doordat ze de krachten bundelen en hun bedrijven, kennisinstituten en overheden elkaar weten te vinden. Denk aan de mogelijkheden die ontstaan door de combinatie van onze tuinbouwkennis met de Japanse expertise in robotics. Samenwerking biedt economische voordelen, maar maakt ook dat we samen globale problemen als klimaatverandering beter het hoofd kunnen bieden.’
Wat kunt u voor betekenen voor Nederlandse ondernemers?
‘In essentie openen we deuren, vooral voor bedrijven in de prioriteitssectoren. We organiseren events en missies waarbij bedrijven kunnen aansluiten. Daarnaast beantwoorden we een-op-een vragen van bedrijven die toegang willen krijgen tot de Japanse markt of een partner zoeken.’
Wat zijn de actualiteiten van dit moment?
‘In 2025 wordt de World Expo in Osaka gehouden, met als thema ‘Designing Future Society for our Lives’. De Expo is steeds meer maatschappelijke problemen gaan agenderen. In Dubai heeft Nederland dat benut door de onderwerpen water, voedsel en energie te verbinden en Nederlandse innovaties te laten zien. Die lijn willen we in Osaka doortrekken.
We grijpen de Expo aan als accelerator op de vier prioriteiten. Dat doen we nu al met het werkprogramma ‘Road2Osaka’ dat evenementen, thema’s en missies verbindt. Tijdens de Expo hebben we een half jaar een podium, want daar komt deskundigheid uit de hele wereld bijeen. De jaren erna zullen we bezig zijn met de follow-up: de opbrengsten omzetten in een structurele binding met Japan. We zijn nu druk met de voorbereidingen. Een grote klus erbij, waarvoor we de krachten hebben gebundeld met de ambassade en de Expo-projectorganisatie in Nederland. Dit doen we niet alleen voor de overheid, maar ook voor bedrijven, branches en kennisinstellingen.’
Welke kansen biedt de Expo Nederlandse bedrijven?
‘Onlangs heeft de innovatieafdeling bijvoorbeeld voor bedrijven op een missie rond nanotech, quantum en photonics contacten gelegd met Japanse counterparts. Als we die lijn doortrekken, kunnen we een prachtig onderdeel op de Expo organiseren waarbij we alle contacten in contracten omzetten. Of combineer een Expo-bezoek met het jaarlijkse wetenschapsforum in Kyoto en een bezoek aan Tokio.’
Aan wat voor ondernemers heeft Japan behoefte?
‘Vanwege de krimpende bevolking is Japan erg geïnteresseerd in creativiteit en innovatie voor het toekomstige verdienvermogen. Zo kunnen startups hier makkelijk ondersteuning en begeleiding krijgen en meedoen aan matchmaking. Japanners zijn van de excellente uitvoering. Ze werken met een gedetailleerde routebeschrijving. Als die nergens toe leidt, heeft die nooit bestaan. De creatieve out-of-the-box aanpak van Nederlanders kan een mooie aanvulling vormen. Wij hoeven vooraf niet precies te weten waar we heengaan. We stoten vaak onze neus, maar komen ook op plekken waar we anders nooit waren geweest.’
Hoe kunnen Nederlanders zich het beste voorbereiden op zakendoen met Japan?
‘Begin door je te oriënteren op de markt en de manier van zakendoen in Japan. Bekijk de pagina over Japan van RVO of neem contact op met een RVO-adviseur. Die kunnen het eerste lijntje leggen. Als vragen dieper of specifieker worden, kun je bij ons terecht. Soms kunnen we zelf helpen, soms de verbinding leggen met de juiste adviseurs of bedrijven die als intermediair kunnen dienen. Het is best een grote stap om hier een eigen bedrijf te starten; vaak kun je beter een partnership met een lokale partij aangaan.
Japan biedt Nederlanders grote uitdagingen vanwege de afstand in tijd, cultuur en taal. Omgangsvormen en hiërarchie spelen een veel grotere rol. Maar het is zeker de moeite waard je erin te verdiepen. Japan is tenslotte de derde economie ter wereld. Bovendien zijn Japan en Nederland in essentie like-minded. We kijken op dezelfde verlangende manier naar de toekomst.’